S  E  R  W  I  S    F  A  N  Ó  W    J  A  Z  D  Y    T  E  R  E  N  O  W  E  J

tel. 607 447436, e-mail: kontakt@polskioffroad.com

 

GPS - podstawowe informacje dla kupujących

    

Nawigacja z wykorzystaniem technologii GPS w samochodach szybko się upowszechnia. Oferowane rozwiązania są coraz bardziej niezawodne, łatwiejsze w obsłudze i tańsze, a jednocześnie przynoszą coraz większe korzyści w postaci zaoszczędzonego czasu i paliwa.

W poniższym tekście znajdą Państwo podstawowe informacje oraz kilka praktycznych porad ułatwiających wybór lub skompletowanie samochodowego zestawu do nawigacji satelitarnej GPS. Adresowane są do przeciętnego "Kowalskiego", podróżującego głównie drogami asfaltowymi. Na końcu zamieszczam kilka wskazówek dla miłośników jazdy po bezdrożach (off-road).

1. Podstawowe elementy samochodowego zestawu GPS i ich zadania. 

Schemat 1.

Odbiornik GPS

Odpowiada za przekazanie informacji o bieżącym położeniu geograficznym pojazdu, które ustala na podstawie sygnału z satelitów i musi tak być umieszczony w samochodzie, aby "widział" możliwie największy wycinek nieba. Wymaga zasilania (są też z baterią) i podłączenia do komputera (przewodem lub łączem Bluetooth).
 

GPS_w_aucie.jpg (36813 bytes)

Komputer z ekranem i programem do nawigacji

Aktualnie najbardziej w roli komputerów rozpowszechniają się palmtopy, ale może to być PC (notebook). W niektórych zestawach (przede wszystkim w montowanych fabrycznie) stosuje się komputery z ekranami specjalnie dedykowane do GPS lub spełniające jeszcze inne funkcje w samochodzie (panele sterujące). 
Jeśli chodzi o programy, to rynek oferuje ich wiele, zarówno uniwersalnych (mogą pracować na każdym palmtopie lub PC z dowolnym odbiornikiem) jak i na konkretne urządzenia, do korzystania w Polsce i Europie.

Zasilacz samochodowy

W zestawach przenośnych podłączany jest zwykle do gniazda zapalniczki. Przy niektórych typach odbiorników GPS konieczne jest doprowadzenie do nich zasilania.
 

2. Przykładowe rozwiązania

Fotografie 1, 2, 3, 4 i 5 przedstawiają przykłady typowych rozwiązań (kliknij na zdjęciu, aby powiększyć). "Zestaw z palmtopem" (Fot. 1.), oprócz komputerka z programem do nawigacji GPS, składa się odbiornika GPS i zasilacza, który osobnymi przewodami doprowadza prąd do palmtopa i odbiornika GPS. Aby zestaw był w pełni funkcjonalny potrzebny jest jeszcze uchwyt umożliwiający zamocowanie palmtopa w miejscu wygodnym dla  kierowcy.

W zestawie z notebookiem (Fot. 2.) pokazano odbiornik GPS połączony poprzez typowy port USB, który umożliwia nie tylko przesyłanie aktualnej pozycji geograficznej z odbiornika GPS do komputera, ale także zasilanie odbiornika GPS. Potrzebny jest więc tylko zasilacz samochodowy do notebooka oraz jakiś pomysł na zamocowanie notebooka w miejscu wygodnym dla kierowcy.

Fabryczny zestaw GPS (Fot. 3.) pokazuje jedno z wielu dostępnych na rynku przenośnych urządzeń do nawigacji w samochodzie. Ma ono wbudowany odbiornik GPS i wymaga jedynie podłączenia do instalacji elektrycznej samochodu (np. przez gniazdo zapalniczki).

 

 Fot. 1. Zestaw z palmtopem 1

3. Co kupić?

Zacznę od tego, że raczej nie polecam zachodnich, fabrycznych zestawów do nawigacji w samochodach, szczególnie tych, które wymagają jakiegoś konkretnego oprogramowania z mapami. Pół biedy, gdy zamierzamy podróżować po Europie Zachodniej i znamy obce języki - można wtedy zdobyć aktualne mapy i jakoś dawać sobie radę. Gorzej, gdy chodzi o Polskę i Europę Wschodnią - o dobre mapy będzie trudno. Na ogół do obsługi urządzenia i oprogramowania nie przydają się umiejętności wyniesione z pracy na PC, co mnie osobiście zniechęca. Choć wiele z tych urządzeń reklamowanych jest jako przenośne, to nie są zbyt wygodne do zabierania z samochodu, a pozostawianie ich dodatkowo kusi złodzieja... 

Przeciętnemu użytkownikowi polecam zestaw z palmtopem. 

Po pierwsze, są one naprawdę "przenośne" - łatwo je zamontować w samochodzie, a dla palmtopa można znaleźć wiele innych przydatnych zastosowań. 
Można wybierać zestawy z osobnym odbiornikiem GPS (Fot. 1.) lub wbudowanym w palmtopa (Fot. 4.). 

Te ostatnie są wygodne do stosowania również na pieszych czy rowerowych wycieczkach. Umieszczając je w samochodach trzeba osiągnąć kompromis pomiędzy miejscem wygodnym dla kierowcy a takim, z którego odbiornik będzie "widział" możliwie największy wycinek nieba (najczęściej montowane są pod przednią szybą). Należy dodać, że najnowsze zestawy z "super czułymi" odbiornikami prawidłowo działają trzymane w rękach przez pasażerów na przednim lub tylnym siedzeniu, a nawet umieszczone pod siedzeniem (!).

Jeśli czułość odbiornika nie jest najwyższa, to lepiej, gdy nie jest wbudowany w palmtopa (Fot. 1. lub Fot. 5.). Można go wtedy umieścić w dowolnym miejscu, najlepiej na dachu samochodu, wykorzystując magnes wbudowany w odbiornik. Informacje o aktualnym położeniu geograficznym odbiornik przesyła do komputera przewodem lub bezprzewodowo (łącze Bluetooth - Fot. 5.). Tym samym lub osobnym przewodem jest zasilany, a odbiorniki bezprzewodowe korzystają z wewnętrznych baterii.

Po drugie, istnieją na rynku bardzo dobre programy obejmujące Polskę i Europę Zachodnią. Moim zdaniem liderem jest tu AutoMapa. Konkurencję od dawna przebija komunikatami głosowymi (program mówi do kierowcy informując, gdzie należy jechać na każdym mijanym skrzyżowaniu) oraz automatycznym korygowaniem trasy (jeśli zjedziemy z drogi zaplanowanej wcześniej w programie, np. z powodu remontu, korka, czy naszej nieuwagi, program automatycznie wytycza nową trasę do celu). Aktualnie AutoMapa dostępna jest w jednej wersji Polska XL i Europe. Program ten działa zarówno na palmtopie jaki i na PC (sprzęt wybiera się podczas instalacji).

Systemy nawigacji GPS z wykorzystaniem notebooka lub PC są godne  polecenia, ale trzeba rozwiązać dwa podstawowe problemy:

Po pierwsze, trzeba mieć miejsce w samochodzie na zamontowanie notebooka. Gdy podróżujemy samotnie, nie jest to trudne, bo może leżeć na siedzeniu pasażera. W innych przypadkach trzeba "wykombinować" jakiś specjalny uchwyt (rynek nie oferuje gotowych rozwiązań). 

Po drugie - czym nie chwalą się producenci komputerów - zwykły notebook nie nadaje się do ciągłej pracy podczas wstrząsów nieuniknionych podczas podróży szczególnie po polskich drogach. Po kilku wyjazdach padają w nich dyski twarde... Tej wady nie mają tzw. notebooki "pancerne" (oferuje je m.in. Panasonic), których dyski twarde zabezpiecza specjalna, żelowa poduszka. Są one jednak zdecydowanie droższe, od zwykłych notebooków, choć pociesza fakt, że na potrzeby nawigacji GPS w samochodzie nie musimy mieć najnowszego modelu.
Jeśli pokona się te dwie przeszkody, to dalej są już tylko same zalety notebooka w samochodzie. Będzie on z powodzeniem pełnił te same funkcje co palmtom (można wykorzystywać te same programy do nawigacji), a przy tym zapewnia większy ekran, większą pojemność dysków i szybszą pracę.
Budowa zestawu z notebookiem jest analogiczna do kompletu wykorzystującego palmtop. Musimy kupić odbiornik GPS, odpowiednie programy do nawigacji oraz zadbać o zasilanie.

Rynek oferuje wiele rozwiązań.
    Najlepiej wybrać odbiornik GPS ze standardowym łączem USB, które umożliwi przesyłanie jednym przewodem sygnału i zasilanie. Oczywiście można skorzystać z łącza bezprzewodowego Bluetooth jeśli notebook to umożliwia. Brak gniazda USB, w notebooku nie jest przeszkodą dyskwalifikująca, ponieważ można wykorzystać również port COM (RS 232).

 

 

 Fot. 2. Zestaw z notebookiem

 

 

Fot. 3. Fabryczny zestaw GPS

 

Fot. 4. Zestaw z palmtopem 2

 

Fot. 5. Zestaw z palmtopem 3

 

Fot. 6. Zestaw z palmtopem 4

Polecane programy, to wspomniana powyżej AutoMapa Polska XL i  Europe.

Nieco uwagi warto poświęcić zasilaniu zestawu.
    Jeśli nie posiada się zasilacza samochodowego do notebooka, to warto zainwestować w przetwornicę (zamienia samochodowe 12V na domowe 220V), która umożliwi zasilanie notebooka (i wielu innych urządzeń, np. telefonu komórkowego, baterii aparatu fotograficznego) korzystając z domowego zasilacza.
 

4. Nawigacja satelitarna GPS w samochodzie terenowym

Podstawowym problemem z jakim zetknie się użytkownik chcący wykorzystywać nawigację GPS do jazdy po bezdrożach będą odpowiednie mapy. Smutna prawda jest taka, że miłośnicy "off-roadu" nie stanowią istotnego segmentu rynku dla zysków producentów oprogramowania GPS. Dlatego, np. w polecanej AutoMapie świetnie opracowane są drogi asfaltowe, nawet te podrzędne i osiedlowe, ale odwzorowanie dróg gruntowych, czy leśnych pozostawia wiele do życzenia. Podobnie jest także ze wszelkimi danymi topograficznymi - programy nie dostarczają informacji o ukształtowaniu terenu, występującej roślinności, obszarach podmokłych, a poleganie np. na zaznaczonej linii brzegowej jeziora może doprowadzić do utonięcia.
Oczywiście jest na to rada. Wystarczy wyposażyć się w program umożliwiający nawigację GPS na tzw. mapach rastrowych, które uzyskujemy w wyniku skanowania map papierowych. Najpowszechniejszym takim programem jest OziExplorer, który występuje w wersjach na palmtopa lub PC. Zaznaczyć trzeba, że wersja na palmtopa jest mocno ograniczona i praktycznie jeśli zamierza się często korzystać z tego programu, to lepiej zdecydować się na zestaw nawigacji GPS wykorzystujący PC (notebooka). Jest to dobra rada również dlatego, że mapy w postaci rastrowej wymagają o wiele większej pojemności dysków i pamięci operacyjnej.
Zamiast samemu skanować mapy papierowe można kupować je od razu w postaci rastrów (takie rastry sprzedaje np. Państwowa Służba Geodezyjna i Kartograficzna).

Wojciech Bednarczyk, Warszawa, 2007.01.19
 


© 2005-2011 PolskiOffroad.com  All Rights Reserved.